Hordhac
HIV/AIDS iyo macaanku waa laba xaaladood oo caafimaad oo u baahan daryeel joogto ah iyo faham wanaagsan. Qaar ka mid ah dadka qaba HIV/AIDS ayaa sidoo kale la nool cudurka macaanka, taas oo mararka qaar ka dhalan karta daawooyinka, qaab nololeedka, ama isbeddelka difaaca jirka. Marka labada xaaladood ay isku dhacaan, qofku wuxuu u baahan yahay taxaddar dheeraad ah si uu u ilaashado caafimaadkiisa.
Waa Maxay HIV/AIDS?
HIV waa fayras weerara hab-dhiska difaaca jirka. Haddii aan la daaweyn, wuxuu isu beddeli karaa AIDS oo ah heerka ugu dambeeya ee cudurka. Daawooyinka casriga ah ee ARV ayaa ka caawiya dadka qaba HIV inay ku noolaadaan nolol caafimaad leh.
Waa Maxay Macaanku?
Macaanku waa cudur saameeya sida jirku u isticmaalo sonkorta dhiigga. Waxaa jira laba nooc oo waaweyn:
- Type 1 Diabetes – jirku ma sameeyo insulin ku filan.
- Type 2 Diabetes – jirku si fiican uma isticmaalo insulin-ka.
Macaanku wuxuu sababi karaa dhibaatooyin caafimaad haddii aan la xakameyn.
Sidee Ayey HIV/AIDS iyo Macaanku Isugu Xiran Yihiin?
Dadka qaba HIV waxay mararka qaar halis dheeraad ah ugu jiraan macaanka sababahan:
- Daawooyinka qaar ee HIV oo kordhin kara sonkorta dhiigga
- Miisaan kordha iyo dhaqdhaqaaq yari
- Isbeddel ku yimaada dheef-shiidka jirka
- Markasta oo da,diisu korodho
Sidoo kale, haddii sonkorta dhiigga aan la xakameyn, waxay daciifin kartaa difaaca jirka.
Caqabadaha Dadka La Nool HIV iyo Macaanka
Qofka qaba labada xaaladood wuxuu la kulmi karaa:
- Daal joogto ah
- Infekshan soo noqnoqda
- Culeys maskaxeed iyo walwal
Taageerada qoyska iyo bulshada ayaa muhiim u ah caafimaadka qofka.
Sidee Loo Maareeyaa?
- Qaadashada Daawooyinka
- Daawooyinka HIV waa in si joogto ah loo qaataa.
- Daawooyinka macaanka ama insulin-ka waa in aan la dayacin.
- Cunto Caafimaad Leh
- Cun khudaar iyo cunto nafaqo leh
- Yaree sonkorta badan iyo dufanka
- Jimicsi
- Socodka iyo jimicsiga fudud waxay caawiyaan xakamaynta sonkorta iyo caafimaadka guud.
- Baaritaan Joogto ah
- Hubinta sonkorta dhiigga
- La socodka caafimaadka difaaca jirka
Gunaanad
Dadka qaba HIV/AIDS iyo macaanka waxay noolaan karaan nolol wanaagsan haddii ay helaan daaweyn sax ah, cunto caafimaad leh, iyo taageero bulsho. Wacyigelinta iyo ka saarista takoorka ayaa muhiim u ah caawinta dadka la nool xaaladahaan caafimaad.