Ugu yaraan 70 qof ayaa ku dhintay ka dib markii god laga qodo dahabka ay ku duntay dadkii qodayey gobolka Kordofan ee Galbeedka Suudaan. Tobanaan macdan qodayaal ah ayaa ku dhintay, tiro dad ahina way ku xayirmeen ka dib markii godka macdan qodista ee al-Zaraa, oo u dhow magaalada al-Nuhud, uu dumay Salaasadii, sida ay Arbacadii sheegeen kooxda la socodka Kordofan Observatory.
Kooxdu waxay intaas ku dartay in aanay jirin koox samatabbixin oo gaar ah oo ku soo biiray dadaalka samatabbixinta, dadka deegaankana iyaga oo wata qalab aasaasi ah ayaa ku dhibtoonayay inay badbaadiyaan dadka ku nool ciidda dabacsan ee soo daadanaysa.
Ilo wareed ka tirsan Ciidamada Taageerada Degdegga ah ee Ciidamada Qalabka Sida (RSF), oo gacanta ku haya aagga, ayaa u sheegay wakaaladda wararka ee AFP in ugu yaraan 82 qof ay dhinteen 50 kalena ay dhaawacmeen. “Waxaa jira tiro aan la garanayn oo dad ah oo weli ku xayiran burburka hoostiisa, dadaallada samatabbixintana waxaa lagu wadaa habab fudud,” ayuu yidh isha, oo codsatay inaan la magacaabin sababta oo ah looma oggolaan inuu la hadlo warbaahinta.
Khair al-Sayyed Jabara, oo ka badbaaday dhacdada, ayaa Arbacadii u sheegay AFP in isaga iyo dadkii kale ee macdan qodayay ay qodayeen habeenkii oo dhan iyaga oo adeegsanaya qalabkooda si ay u gaadhaan dadkii badbaaday, isaga oo intaa ku daray in loo baahan yahay qalab culus.
“Ma ogin inta kale ee weli gudaha ku jira,” ayuu yidhi.
Macdan qode kale, Amin Suleiman, ayaa sheegay in tiirarka godka celinayey ay aad isugu dhowaayeen oo mid walba uu ku sii dhacay kuwii ku xigay markii uu dumay. Ilo deegaanka ah ayaa u sheegay wakaaladda wararka ee Reuters in tirada dhimashada ee sareysa ay sabab u tahay la’aanta hababka badbaadada iyo qalabka samatabbixinta.
Shabakadda Dhakhaatiirta Suudaan, oo ah koox caafimaad oo fadhigeedu yahay Khartoum, ayaa sheegtay in dadaallada raadinta ay socdaan, tirada dhimashaduna ay sii kordhi karto, iyada oo intaas ku dartay in goobta ay ka maqan tahay ilaalin aasaasi ah oo loogu talagalay shaqaalaha.
Kooxdu waxay cambaareysay “dayacaaddii” ay sheegtay inay nolosha macdan qodayaasha halis gelinayso.
Galbeedka Kordofan waxaa gacanta ku haya ciidamada RSF ee milatariga, kuwaas oo la dagaallamayay ciidamada Suudaan tan iyo Abriil 2023. Dahabka la soo dhoofiyo ayaa ahaa isha ugu muhiimsan ee dakhliga kooxda.
“Hawlaha macdan qodista ee meelaha ay maamusho RSF, iyada oo aan la hayn heerarka badbaadada iyo qalabka ilaalinta iyo samatabbixinta ee ku filan, waxay macdan qodista u beddelaan khatar toos ah oo ku wajahan nolosha dadka rayidka ah,” ayaa lagu yidhi bayaan ay soo saartay.